automatyka przemysłowa
Śrutowanie to procedura używana do oczyszczania, wzmacniania lub polerowania podłoża, w tym, w szczególności, do przygotowania podłoży stalowych. Śrutowanie jest wykorzystywane w prawie każdej branży, w której wykorzystuje się detale metalowe, w tym przemyśle lotniczym, motoryzacyjnym, budowlanym, odlewniczym, stoczniowym, kolejowym i wielu innych. Śrutowanie (ang. Shot Blasting) to technika wykończenia powierzchni, w której wykorzystuje się urządzenia tzw. śrutownice, których praca polega na szybkim uderzeniu w powierzchnię obiektu oczyszczanego kontrolowanym strumieniem materiału ściernego, w postaci śrutu o różnej średnicy. W zależności od funkcji, śrut może być napędzany za pomocą sprężonego powietrza (śrutownice pneumatyczne zasilane przez kompresory), jak i wirującego koła- ściernicy (śrutownice turbinowe). W sytuacji użycia śrutownic pneumatycznych strumień śrutu przepuszczany jest przez dysze strumieniowe, które wykonane są z wytrzymałego żelaza, węglika boru, tlenku glinu i węglika wolframu. Wkładka z węglika boru będzie do ponad 700 razy trwalsza niż dysza żelazna. Kształt, wielkość i gęstość śrutu będzie decydować o ostatecznych wynikach, jakie uzyska się na poddanej czyszczeniu powierzchni. Typy metalowych materiałów ściernych stosowanych w śrutowaniu obejmują śrut stalowy, miedziany i granulki aluminium. Używane są też alternatywne materiały ścierne, w tym szkło. Proces śrutowania jest bardzo podobny do procesu piaskowania. Posiada on jednak nad nim ogromną wyższość - w procesie śrutowania na oczyszczanej| powierzchni nie powstaje film pyłu. Trzeba jednak zdać sobie sprawę, że w trakcie procesu czyszczenia cząsteczki śrutu zmniejszają swoją wielkość. Większe cząstki stają się ziarnami średniej wielkości. Średniej wielkości cząstki stają się ziarnami o mniejszych rozmiarach, a najmniejsze cząstki obracają się w pył. Nazywa się to efektem łuszczenia lub efektem cebuli. Aby zapewnić stały poziom śrutowania należy do śrutownic dosypywać śrutu o żądanej wielkości po skończonym cyklu. Zwykle odlane części metalowe nie są gotowe do użycia zaraz po wyjęciu z formy. Często potrzebują warstwy lakierniczej, warstwy proszkowej lub spawania. Ale zanim to się stanie, powierzchnia wyprodukowanych części musi być oczyszczona. Śrutowanie przygotowuje części z metalu do dalszej obróbki, takiej jak malowanie lub malowanie proszkowe. Ten krok jest nieodzowny do zapewnienia właściwego przywarcia powłoki do części malowanej. Śrutowanie może usuwać zanieczyszczenia, takie jak brud lub olej, eliminować tlenki metali, takie jak rdza lub zgorzelina walcownicza, lub wygładzać powierzchnię, aby uzyskać pożądaną gładkość. Zmieniając rodzaj śrutu (ang. shot), śrutowanie można wykorzystać do dużej gamy materiałów i zmienić ich powierzchnię w zależności do potrzeb. Na przykład, mały rozmiar śrutu może być użyty do wyprodukowania gładkiej, wypolerowanej powierzchni, podczas gdy większy śrut może agresywnie usunąć połysk z warstwy czyszczonej. W chwili obecnej, na rynku dostępna jest duża ilość śrutownic, w tym śrutownice przelotowe do elementów konstrukcyjnych o małych rozmiarach takich jak blachy i metale oraz do przedmiotów znacznie masywniejszych, takich jak elementy konstrukcji stalowych; śrutownice bębnowe służące obróbce części o małej i średniej wielkości, oraz śrutownice zawieszkowe nadające się do części, które można zawiesić bezpośrednio na hakach lub specjalnie przystosowanych zawieszkach. Śrutowanie jest procesem znacznie podwyższającym wytrzymałość zmęczeniową elementów, które mogą być poddawane silnym naprężeniom, przekształcając naprężenie szczątkowe rozciągające w naprężenie szczątkowe ściskające. Dzięki temu ulepszają się parametry wytrzymałościowe śrutowanych metali i wydłuża się ich okres użytkowania.